Catro anos despois da aprobación da Lei Orgánica de protección integral á infancia e á adolescencia fronte á violencia (LOPIVI), a súa implantación continúa sendo desigual e insuficiente. Así o pon de manifesto o segundo informe de seguimento elaborado pola Plataforma de Infancia a nivel estatal, que sinala avances relevantes, pero tamén importantes carencias no seu desenvolvemento efectivo.

A LOPIVI supuxo un paso histórico no recoñecemento dos dereitos de nenos, nenas e adolescentes fronte a todas as formas de violencia. Porén, a experiencia destes anos amosa que a aprobación dunha lei non garante por si soa a súa aplicación real. O informe alerta da necesidade dunha maior coordinación entre a Administración xeral do Estado e as comunidades autónomas, así como da definición de criterios comúns que permitan garantir os dereitos da infancia con independencia do territorio no que vivan.

Un dos aspectos máis preocupantes que recolle o informe é o descoñecemento xeneralizado da LOPIVI entre nenos, nenas e adolescentes. Moitas persoas menores de idade non saben identificar situacións de violencia nin coñecen os mecanismos existentes para pedir axuda, o que evidencia a urxencia de reforzar as accións de información, sensibilización e formación, así como de contar con protocolos claros e figuras de protección visibles e accesibles nos distintos ámbitos da súa vida cotiá.

No ámbito estatal, o informe sinala que, malia algúns avances normativos, seguen faltando ferramentas clave para garantir a eficacia da lei. Entre elas, destacan os rexistros previstos na propia LOPIVI, fundamentais para dispoñer de datos fiables que permitan dimensionar a violencia contra a infancia e orientar adecuadamente as políticas públicas.

Os recentes cambios normativos en materia de xustiza supoñen tamén un avance limitado. A creación de seccións especializadas en violencia contra a infancia e adolescencia só se produciu en tres comunidades autónomas, o que deixa fóra á maior parte do territorio. Ademais, a posibilidade de que determinados casos de violencia sexual contra nenas e adolescentes sexan derivados a seccións non especializadas en infancia pon de relevo a falta dunha integración plena da perspectiva de dereitos da infancia no sistema xudicial.

A nivel autonómico, o informe amosa unha gran diversidade no ritmo de desenvolvemento da LOPIVI, con especial preocupación pola situación dos centros de protección, onde a vulnerabilidade da infancia tutelada require medidas reforzadas. A existencia de protocolos específicos para previr todas as formas de violencia segue sendo excepcional, e a figura de referente de protección, prevista nas estratexias estatais, aínda non se ten implantado de forma efectiva.

Esta desigualdade tamén se reproduce noutros ámbitos clave como o educativo, o deporte, o ocio e o tempo libre. Mentres que algúns sectores contan con maior desenvolvemento normativo, noutros a aplicación das medidas de protección é aínda incipiente e as figuras de coordinación e benestar presentan importantes carencias.

Desde a Plataforma de Organizacións de Infancia de Galicia (POIG) compartimos a preocupación expresada pola Plataforma de Infancia e reiteramos a necesidade de avanzar cara a unha aplicación real, coordinada e garantista da LOPIVI. Continuamos a traballar no ámbito autonómico a través de accións de incidencia política, formación e sensibilización, co obxectivo de contribuír a que os dereitos de nenos, nenas e adolescentes fronte á violencia sexan unha realidade.

Consulta o informe completo aquí.